Yangiliklar
Adabiyot kechasi: tarjima sanʼati va ustoz tarjimon mahoratiga nazar
March 05 , 2025
625
Nordik universitetida yozuvchi, benazir tarjimon, adabiyotshunos-tanqidchi, Do‘stlik ordeni sohibi, O‘zbekiston Qahramoni Ibrohim G‘afurov va adabiyotshunos olim, "Shuhrat" medali, "Xalq taʼlimi aʼlochisi" unvonlari sohibi Rahmon Qo‘chqor ishtirokida "Adabiyot kechasi" o‘tkazildi.
Adabiyot ruhni yuksaltiradi, didni o‘tkirlashtiradi va shuurni nurlantiradi. Dunyoga mashhur asarlar muhokamasiga bag‘ishlangan navbatdagi anʼanaviy adabiy tadbirda Fyodor Dostoyevskiyning "Jinoyat va jazo" asari keng tahlil etildi.
Nordik universiteti Jurnalistika, Musiqa taʼlimi mutaxassisligi va yo‘nalishi talabalari ishtirokida o‘tgan anjumanda rektor Sherzod Mustafakulov mohir tarjimon Ibrohim G‘afurov va "Hayrat" ko‘rsatuvi muallifi Rahmon Qo‘chqorning ijodiy faoliyatlari, adabiyot va ilm-fan olamidagi ibratli saʼy-harakatlariga chizgi berib o‘tdi. Jahonda o‘nlab sara asarlar yaratilishiga turtki, ilhom bag‘ishlagan, eng ko‘p muhokama, tahlil va tadqiqlarga sabab bo‘lgan "Jinoyat va jazo" asari hamda uning qahramoni haqida ham to‘xtaldi.
Anjumanda Ibrohim G‘afurov talabalarga tarjima sanʼati, uning mashaqqatlari, Dostoyevskiy asarlarida aks etgan inson psixologiyasi va xarakterining nozik jihatlari bilan keng tanishtirdi.
- Jurnalistika - adabiyot bilan qondosh. Dostoyevskiy asarlari haqida suhbat qurarkanmiz adabiyot nima ekanligini maʼnaviy jihatdan yanada teran anglaymiz. Adabiyotga ishtiyoq qalbimda bolaligimdayoq uyg‘ongan. Zero, bolalik, o‘smirlikda kitobga muhabbat uyg‘onsa har qanday sharoitda ham umr bo‘yi davom etadi. Dostoyevskiy asarlari yangi maftunkor badiiy yo‘nalish. Tarjimaning insonlar onggini charxlash, axloqiga taʼsir etish kuchini anglaganimda, odamlarni muhim masala va mavzular atrofida birlashtirishi, o‘quvchini ohangrabodek tortib olishini ko‘rganimda bu ijodiy faoliyatga katta qiziqishim uyg‘ongan, - dedi Ibrohim G‘afurov. - Jahon adabiyoti bilan yuzlashib, odamlarning ruhiy, maʼnaviy hayotiga katta o‘zgarishlar olib kiradigan, ilm, odob, go‘zallik va insoniylik haqidagi bilimlarni kuchaytiradigan kitoblarni tanlab tarjima qilish hayotim mazmuniga aylandi. Ayniqsa, Dostoyevskiyning asarlarida siyqa tasvir yo‘qligi, voqealardagi o‘tkir va go‘zal tizimlilik o‘zimizning asarlardek qabul qilib, o‘qishimizga sabab bo‘ladi. Uning asarlarini shunday badiiy mukammal tarjima qilish kerakki, kitobxon uni to‘xtamay, hech bir ishtiboh, shubha uyg‘onmay o‘qishi kerak. Eng olijanob, umumbashariy tuyg‘ularni boricha tarjima qilmoq kerak. Bugungi uchrashuv oldidan o‘zim tarjima qilgan "Jinoyat va jazo" asarini qayta o‘qib ham katta hayajon, hayrat tuydim...
Anjumanda shuningdek, Rahmon Qo‘chqor "Jinoyat va jazo" asarining inju jihatlari, yozuvchi fenomeni, asar tarjimonining betakror mahoratiga keng to‘xtaldi. Bu tarjimalar adabiy savodini chiqargani, ularni tushunish uchun o‘qib, tafakkur qilib yuksakka chiqish kerakligini taʼkidladi. "Jinoyat va jazo" asariga to‘xtalar ekan, matn emas, romanga qorishgan epoxa tarjima qilingan deya taʼrif berdi. Bu uchrashuvning qadrli kun ekanligini ham eʼtirof etib o‘tdi.
Anjumanda talabalar tarjimalar ortidagi ilhom va mashaqqatlardan xabardor bo‘ldilar, asardagi haqiqatlar sharhlarini tinglab, ko‘plab yangi tahlillarga ega bo‘ldilar.
Uchrashuvda muhokama qilingan asar haqida talabalar qarashlari ham tinglandi. Musiqiy tanaffusda "Nordik taronasi" ansambli ijrosida mumtoz kuy-qo‘shiqlarga quloq tutildi.
Boy mazmun-mohiyat kasb etgan anjuman mehmonlariga ehtirom ko‘rsatilib, tadbirga yakun yasaldi.
Anjuman doirasida "Yangi asr avlodi" nashriyoti tomonidan Ibrohim G‘afurov tarjimalari - Dostoyevskiy asarlari va boshqa ko‘plab yangi kitoblar ko‘rgazmasi ham namoyish etildi.
So'nggi yangiliklar
Talabalar va tadqiqotchilar uchun muhim manbalar: uch yangi kitob
Mazkur darslikda milliy identivlikning nazariy asoslari hamda uning ommaviy axborot vositalarida namoyon bo‘lishi chuqur tahlil qilinadi.
Kitob jurnalistika yo‘nalishi talabalari, tadqiqotchilar va media sohasida faoliyat yuritayotgan mutaxassislar uchun nazariya va amaliyotni uyg‘unlashtirgan muhim qo‘llanmadir. Ushbu asar milliy identivlikni anglash va uni media makonida ifodalash masalalariga yangi ilmiy qarashlar olib kiradi.
Muallif — Yulduz Artikova.
“Xalqaro iqtisodiyot” — global iqtisodiy jarayonlarni tushunishga yo‘l ochuvchi qo‘llanma.
Ushbu o‘quv qo‘llanmada zamonaviy dunyo iqtisodiyotining nazariy asoslari va amaliy jarayonlari tizimli yoritilgan. Unda xalqaro savdo nazariyalari, investitsiyalar, global iqtisodiy integratsiya, tashqi savdo siyosati hamda xalqaro moliyaviy munosabatlar kabi muhim masalalar batafsil tahlil qilingan.
Kitob iqtisodiyot yo‘nalishida tahsil olayotgan talabalar uchun muhim akademik manba bo‘lib, global iqtisodiy jarayonlarni chuqur tushunishga yordam beradi.
Muallif — A.Nigmanov.
“Maktabgacha pedagogika” — bolalar rivojining ilmiy asoslariga bag‘ishlangan.
Mazkur o‘quv qo‘llanmada maktabgacha yoshdagi bolalarning psixologik, biologik va ijtimoiy rivojlanish qonuniyatlari hamda ta’lim-tarbiya jarayonining pedagogik asoslari yoritilgan.
Kitob maktabgacha ta’lim yo‘nalishi talabalari, pedagoglar va ilmiy izlanish olib borayotgan tadqiqotchilar uchun nazariy bilim va amaliy tajribani uyg‘unlashtiruvchi muhim manba hisoblanadi.
Muallif — M.Egamberdiyeva
Tabassum, gullar va samimiy ehtirom: Nordikda 8-mart tantanasi
Nordik xotin-qizlari erkaklar tomonidan bayramona kayfiyatda gullar, samimiy tilaklar va iliq eʼtibor bilan tantanali kutib olindilar. Ular uchun maxsus tayyorlangan yo‘lakdan tabriklar, tilaklar qurshovida o‘tish jarayoni chinakam bayram ruhini yaratdi — har bir qadam tabriklar, gul ifori va quvonchli tabassumlar bilan bezandi.
Yo‘lak to‘rida esa ayollarni bayramona fotozona qarshi oldi. Bu yerda ular hayajon, quvonch va samimiy kulgular bilan o‘z ismlari bitilgan doska oldida esdalik suratlariga tushdilar.
Bayram dasturi yanada rang-barang va mazmunli kechdi. Tadbir mehmoni sifatida taniqli xonanda, hajviy ko‘rsatuvlar muallifi va shoumen Zokir Ochildiyev davraga o‘zgacha kayfiyat olib kirdi. Uning quvnoq chiqishlari, latifalari va sahna hazillari zalni kulguga to‘ldirib, tadbirga jo‘shqin va samimiy muhit bag‘ishladi.
Shuningdek, mehmon sanʼatkorlarning ijrolari, kuy-qo‘shiqlari davraga yanada yuqori kayfiyat va bayram shukuhi olib kirdi.
Tadbir davomida universitet rektori hamda jamoa erkak ustozlari ayollarga bo‘lgan hurmat va ehtiromlarini nutqlar, samimiy tabriklar, dilbar sheʼrlar, maxsus tayyorlangan premyera qo‘shiq va videoklip orqali izhor etdilar. Bayram yakunida esa ayollarga esdalik sovg‘alari topshirildi.
Bu kun Nordik xotin-qizlari uchun alohida ehtirom va qadrlash ramziga aylangan. Bayram davomida ular doimgidan ham yuksak hurmat, mehr, quvonch va xushnudlik og‘ushida bo‘ldilar. Zal esa kulgi, qarsaklar va shodon kayfiyatga to‘lib, davra fayzi yanada ortib bordi.
Shu tariqa Nordikda yana bir yorqin, samimiy va esda qolarli kun tarix sahifasiga muhrlandi.
Tabassumlar, quvonchlar va baxtiyor lahzalar bilan to‘la bu go‘zal damlar esa esdalik suratlariga ham muhrlandi.
“Zebo” loyihasida bahs qizidi!
Munozarada ishtirokchilar ikki jamoaga bo‘linib, sun’iy intellektning turli qirralarini asosli dalillar bilan himoya qildilar. Bir jamoa SI tufayli yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan ishsizlik, axborot xavfsizligi muammolari va inson omilining kamayishi kabi fikrlarni ilgari surdilar. Ikkinchi jamoa esa sun’iy intellektning ilm-fan, innovatsiya va mutlaqo yangi kasblarni yaratishdagi ulkan imkoniyatlari haqida dalillar keltirdilar.
Qizg‘in bahslarga boy o‘tgan munozarada qatnashchilar nafaqat bilim, balki mantiqiy fikrlash, tezkor tahlil va notiqlik mahoratini ham namoyon etdilar.
O‘zining aniq dalillari va ishonchli nutqi bilan Muborak G‘ayratova “Eng yaxshi spiker” nominatsiyasida g‘olib bo‘ldi.
💬 Sizningcha-chi?
Sun’iy intellekt insoniyat uchun eng katta imkoniyatmi yoki yangi xavflar boshlanishimi?
Izohlarda fikringizni yozing — bahsni birga davom ettiramiz!
AI — ustoz va talabalarning aqlli yordamchisiga aylanmoqda
Trening davomida ishtirokchilar generativ sun’iy intellekt qanday ishlashi, AI yordamida referat, loyiha va taqdimotlarni tez, tizimli va sifatli tayyorlash usullari bilan tanishdilar.
Shuningdek, professional darajadagi prompt yozish sirlari — ya’ni AI’dan aniq va samarali natija olishning muhim qoidalari amaliy misollar orqali ko‘rsatib berildi.
Mashg‘ulotda akademik halollikni saqlagan holda AI’dan foydalanish tamoyillari ham alohida muhokama qilindi. Turli vazifalar uchun qaysi AI vositasi eng samarali ekani real misollar asosida tahlil qilindi.
Natijada talabalar izlanish, tahlil qilish va ilm olish jarayonini yanada samarali tashkil etish bo‘yicha yangi bilim va ko‘nikmalarni egalladilar.